Yeşil Mercimekli Köfte

Bu sofra, benim konukları arasında bulunduğum bir davet sofrası…Nedense kendi çay davetlerimde fotoğraf çekme konusunda basiretim bağlanıyor, bir türlü alışkanlık geliştiremedim yani 🙂 Neyse, alışacağım inşallah.

Bu çay davetinde sunulan ikramlar, o kadar çok yeni tarifi barındırıyor ki, hangisinden başlasam bilemedim. Ağırlıklı olarak Boşnak Mutfağı’ndan, Lahanalı Boşnak Böreği’nden, Boşnak Mantısı’na sayamadığım çeşitli lezzetleri barındıran sofranın bu özel tariflerini, göz kararı yapıldıklarından şimdilik paylaşamıyorum. Tariflerini, olçülü olarak alabildiğim birkaç çeşit var ama.

En iyisi fotoğrafta en önde gözüken “Yeşil Mercimek Köftesi”nden başlamak. Zira, hiçbirini tek tek fotoğraflamak kısmet olmadı 🙂

Malzemeler

  • 1 ölçü yeşil mercimek
  • 2 ölçü ince bulgur
  • 1 soğan
  • Domates salçası
  • Biber salçası
  • Maydanoz
  • Taze soğan
  • Kimyon
  • Karabiber
  • Tuz

Yapılışı

1 olçü mercimek haşlanır, bir avuç kadar mercimek bir kenara ayrılır. Mercimeğin haşlama suyu atılmaz, bulgur bu suyun içinde ıslatılır. Diğer tarafta soğan kavrulur, salçalar ilave edilir. Ilık bulgur, mercimekle karıştırılır. Salçalı soğan, ince kıyılmış taze soğan ve maydanoz ile baharatlar ve tuz ilave edilir. Yoğrulur. Ayrılan yeşil mercimek de eklenerek karıştırılır ve şekil verildikten sonra servis edilir. 

Not: Tarif, Ümran Teyze’den, kendisine teşekkür ediyorum.

Kışa Hazırlık II (Tarhana, Kuru nane…)

Kış hazırlıklarının en önemlilerinden birisi de kuşkusuz tarhanadır. Yöreden yöreye değişen, çeşitlilik gösteren bir malzeme listesine sahip bu geleneksel lezzet için bizim aile tarifimiz şöyle:

Malzemeler

  • 5 kg un
  • 3 kg dolmalık kırmızı biber
  • 1 kg kapya biber
  • 1 kg domates
  • 1 kg soğan
  • 1/2 kg yoğurt
  • 300-350 gr biber salçası
  • Bir avuç kadar tuz

 

Yapılışı

Biberler yıkanır, tohumları çıkartılır, küçük küçük doğranır, 1 çay bardağı su eklenir, arasıra karıştırılarak pişirilir.

Diğer tarafta, domatesin kabukları soyulur, çekirdekleri çıkarılır, doğranır. Soğanlar da doğranarak birlikte pişmeye bırakılır, ara ara karıştırılır.

Biberler pişince suyu süzülür, yoğurma kabına alınır. Pişen domates ve soğan eklenir. Biber salçası da eklendikten sonra, azar azar un eklenerek yoğrulur. Tuzu eklenir, karıştırılır. Yoğurt eklenir karıştırılır. Tekrar az miktarda un eklenerek yoğrulur. Hamur toplanınca üzeri örtülerek dinlendirilir. Ertesi günden başlayarak 9 gün boyunca azar azar un eklenerek yoğrulur.

9 günün sonunda poğaça yapar gibi hamurdan kopartılan bezeler, temiz bir bezin üzerine serilerek kurumaya bırakılır. 3-4 gün boyunca ters yüz edilerek kuruması sağlanır.

Parçalar kuruyunca mutfak robotunda/rondoda çekilerek tekrar bez üzerine serilir. Günde 3-4 kez karıştırılarak tamamen kuruyana kadar bekletilir. Kavanoza koyularak, güneş görmeyen bir yerde muhafaza edilir.

Not: Bu tarif, annem ve halamın elbirliği ile sürdürdüğü aile tarifimizdir.

 

Kuru Nane

Bunun için çok fazla birşey yazmaya gerek yok sanırım. İstendiği kadar demet nane alınır. Yaprak yaprak ayrılır. Güzelce yıkanır, ben çok az miktarda sirkeyle bir süre bekletiyorum. Suyu süzülür, varsa salata kurutucuda tüm suyu iyice alınır. Bir bez üzerine, kağıt havlu yayılır, naneler yaprak yaprak, üstüste gelmeyecek şekilde serilir, kuru bir ortamda ve hiç güneş görmeden kurumaya bırakılır. Birkaç gün sonra tamemen kuruduğunda mutfak robotunda/rondoda çekilerek tekrar bez+kağıt havlu üzerine serilir. tamamen kuruyana kadar bekletilir. Kavanoza koyularak, güneş görmeyen bir yerde muhafaza edilir.

Kışa Hazırlık I (Domates Sosu, Menemenlik…)

Bu hazırlıklar için geç kaldığınızı düşünmeyin, fırsatınız varsa bugün kolları sıvayıp başlayabilirsiniz. Ancak seneye elinizi çabuk tutmanızı tavsiye ederim. Niye mi? Öncelikle hava şartları yüzünden, bu hazırlıklardan özellikle tarhana ve kuru nane için sıcak bir havaya ihtiyaç var. Ama havanın nem oranı çok da yüksek olmamalı. Diğer bir neden de, hazırlayacağımız kışlıklarda kullanılacak sebzelerin fiyatlarının yaz mevsimi geçtikçe pahalılaşması.

Yukarıda fotoğrafını gördüğünüz “Menemenlik” olarak tabir edilen domates-biber ikilisi…Ben 5 küçük kavanoz(zeytinezmesi kavanozlarından) kullandım. İşte tarif:

Malzemeler

  • 3 kg domates
  • 1/2 tatlı sivri biber
  • 4 çorba kaşığı zeytinyağ
  • Tuz
  • Kavanoz
  • Streç film

Yapılışı

Biberler yıkanır, suyu süzülür, tohumlu kısımları kesip atılır, ince ince doğranır. Zeytinyağı koyulan tencereye ilave edilerek karıştıra karıştıra, yumuşayıncaya kadar kavrulur.

Diğer tarafta, domatesin kabukları soyulur, çekirdekleri ayıklanır, minik küpler halinde doğranır (istenirse rendelenebilir ya da rondodan geçirilebilir), yumuşayan biberlerin üzerine koyularak tuz eklenir. Domates suyunu bırakıp çekinceye (tam da çektirmeden, domatesler yumuşayıncaya) kadar pişirilir. Sıcakken kavanoza koyulur, üzerine streç film koyularak kapağı sıkıca kapatılır. Ters çevrilir. Soğuyana kadar bırakılır. Oda sıcaklığında muhafaza edilir.

Not: Bu tarif, Oktay Usta‘dan…(Streç film tüyosu ananemden. İstenirse yağ ve tuz koyulmadan da yapılabilir.)

Domates sosu

Domates sosu, menemenlik domates tarifindeki gibi hazırlanıyor: Domatesin kabukları soyulur, çekirdekleri ayıklanır, minik küpler halinde doğranır (istenirse rendelenebilir ya da rondodan geçirilebilir, ben rondodan geçirmeyi tercih ediyorum). 1 saat kadar kaynatılır, sıcakken kavanozlara koyulup, ağzı streç filmle kaplanır ve kapağı sıkıca kapatılır. Ters çevrilir. Soğuyana kadar bırakılır. Oda sıcaklığında muhafaza edilir. Kullanmaya başlayana kadar başaşağı olarak bırakılabilir.

Not: Domates sosu, yağ ve tuz kullanmadan pişirilir.

Nohutlu Salata

Malzemeler

  • Haşlanmış nohut
  • Roka
  • Domates
  • Kornişon turşu
  • Mısır
  • Maydanoz
  • Limon
  • Zeytinyağ
  • Süslemek için siyah zeytin

Yapılışı

Roka ince kıyılır. Kornişon ve domates de ince dilimlenir. Tüm malzemeler karıştırılır. En son limon, zeytinyağ ve tuz karıştırılarak salataya eklenir. Üzeri domates, kornişon ve zeytin ile süslenerek servis edilir.

Not: Tarif, teyzem Neroş’tan, kendisine teşekkür ediyorum…

Kadınbudu Köfte

Geçenlerde arkadaşım Öznur “sitende ‘Kadınbudu Köfte’ tarifi olsa ne iyi olurdu” deyince, hemen telefona sarılıp babamı aradım ve tarifi kaptım. Çok lezzetli, çok hafif ve yapımı da kolay olan bu tarifi yayınlamadan edemedim.

Malzemeler

  • 500 gr kıyma
  • 1 çay bardağı pirinç
  • Yumurta
  • Un
  • Tuz
  • Karabiber

Yapılışı

Pirinç haşlanır, süzülür. Kıymanın yarısı kavrulur, yarısı çiğ olarak bırakılır. Tuz, karabiber eklenir. Şekil verilen köfteler önce una sonra çırpılmış yumurtaya batırılarak kızgın yağda kızartıldıktan sonra sıcak, ılık ya da soğuk olarak servis edilir.

Zeytinyağlı Taze Fasulye

Yaz bitmeden yayınlamam gereken birkaç tarifi eklemeye çalışacağım. Bunlardan biri “Zeytinyağlı Fasulye”…Diğerleri de kışlık hazırlıklar, gerçi bunun için geç kaldım gibi ama olsun, önümüzdeki yıl hazırlıklara erken başlamak için şimdiden aklımızda olur 🙂 Önce yemeğin tarifi…

Malzemeler

  • 1/2 kg taze fasulye
  • 1 adet kuru soğan
  • 1 diş sarımsak
  • 3-4 adet olgun domates
  • 2 çorba kaşığı zeytinyağ
  • Tuz
  • Şeker (arzuya göre)

Yapılışı

Taze fasulyeler her iki kenarları ince şekilde kesilerek kılçıklarından temizlenir ve ortadan ikiye kesilir. Diğer tarafta soğan küp küp doğranır. Domatesler rendelenir. Tencereye zeytinyağ koyulur, ocağın altı kısık olarak yakılır. Doğranmış soğanlar ve bütün olarak sarımsak ilave edilir, pembeleşince, yıkanıp süzülmüş fasulyeler eklenir. En üste domatesler eklenir. Bu aşamada istenirse şeker eklenebilir. Tencerenin kapağı kapatılır. Fasulye pişerken suyunu bırakacaktır. Ara ara kontrol ederek, suyunu çekmişse az miktarda sıcak su eklenir, tuzu eklenir, fasülyeler yumuşayınca ocağın altı kapatılarak tenceresinde soğumaya bırakılır. Tamamen soğuduktan sonra kapaklı bir cam kaba koyularak buzdolabında dinlendirilir. Tüm zeytinyağlı yemeklerde olduğu gibi 1 gece dinlendirildikten sonra daha lezzetli olacaktır.

Not: Tarif, canım annemden…Öpüyorum kendisini.

Kabaklı Mercimek Çorbası

Kabakla başladık, kabakla devam edelim. Bu çorba, özellikle ramazanda, mideyi oldukça rahatlatan lezzetli bir tarif. Malzemeleri de çok pratik.

Malzemeler

  • 1 adet kabak
  • 1 adet soğan
  • 1 diş sarımsak
  • 1 küçük su bardağı kırmızı mercimek
  • 2 çorba kaşığı sıvıyağ
  • 4 su bardağı su (800 ml)
  • Tuz
  • 1 tatlı kaşığı kuru nane

Yapılışı

Mercimek yıkanır, süzülür. Düdüklü tencereye sıvıyağ koyulur, üzerine doğranmış soğan, kabak, sarımsak ve mercimek ilave dilir. Hiç kavrulmadan üzerine su eklenerek, tencerenin kapağı kapatılır. 15 dk pişirildikten sonra blenderdan geçirilir. Nane de yağda kavrulmadan eklenir. Tuzu da damak tadımıza göre koyulduktan sonra, sıcak olarak servis edilir.

Not: Bu tarif, sevgili Seçil’den, kendisine teşekkür ediyorum.

Yoğurtlu Ka-Pa (Meze)

Yayınlayacağımı duyurduğum tarifler içinde bu meze önceliği aldı. Artık bilen biliyor, babam “meze kralı”dır. Bu tarif de yine ondan ve tarifin isim babası da kendisi, öpüyorum ellerinden. Mezenin adı, malzemelerin isminin kısaltılmasından geliyor, kabak ve patatesli olduğu için “Ka-Pa” 🙂

Malzemeler

  • 2 adet kabak, rendelenmiş
  • 2 çorba kaşığı zeytinyağ
  • 2 adet patates, haşlanmış 
  • 1 kase süzme yoğurt, ev yapımı
  • 1 diş sarımsak
  • 1 çay kaşığı deniz tuzu
  • Üzeri için maydanoz

Yapılışı

Rendelenen kabak zeytinyağda yumuşayana kadar kavrulur. Haşlanan patates rendelenir. Kabakla karıştırılır.

Diğer tarafta, bir gece önceden süzgece tülbent koyularak süzülerek hazırlanan ev yapımı süzme yoğurt (ki bu da babamdan öğrendiğim yöntem), rendelenmiş sarımsakla karıştırılır. Sarımsaklı yoğurt kabak ve patatese iyice yedirilir.  Hemen servis edilecekse bu aşamada tuz ilave edilmelidir. Eğer, meze daha sonra servis edilecekse tuz servisten hemen önce ilave edilmelidir, daha önce de belirttiğim gibi bu, yoğurdun, dolayısıyla da mezenin sulanmasına yol açar. Hazırlanan meze maydanoz ile süslenerek servis edilir.

Roka Salatası

Yaz-kış, sofraların vazgeçilmezlerinden olan salataların çeşitleri saymakla bitmez. En sık kullanılan malzemelerden domates, salatalık hemen her salataya fazlasıyla yakışır. Roka ise baharlı tadı nedeniyle kimisinin çok sevdiği, kimisinin pek tercih etmediği bir sebzedir. Ama birbirine yakışan malzemelerle harikalar yaratılabilir. Benim rokayla yaptığım birkaç salata çeşidinden birinin tarifini vereceğim, diğerleri daha sonra…

Malzemeler

  • 1 demet roka, tercihen elde parçalanmış
  • 2 adet tatlı kırmıızı biber, ince dilimlenmiş
  • 1 adet küçük mısır, haşlanmış, tanelerine ayrılmış
  • 2 adet domates, küp küp doğranmış
  • 2 adet salatalık, küçük körpe olanlardan
  • 2 adet havuç, rendelenmiş
  • Limon
  • Zeytinyağ
  • Tuz

Yapılışı

Tüm malzemeler karıştırılır. Limon suyu, tuz ve zeytinyağ ayrı bir kasede çırpılarak, servisten hemen önce, hazırlanan salata ile karıştırılır.

30 Ağustos Zafer Bayramı kutlu olsun.

Mamzana (Trakya patlıcan salatası)

Patlıcanlı tariflere devam…Yine közlenmiş patlıcanla yapılan nefis mi nefis bir salata.

Malzemeler (1 kişilik)

  • 1 patlıcan
  • 2 adet çarlliston biber
  • 1 adet domates
  • 1 diş sarımsak
  • 1 tatlı kaşığı zeytinyağ
  • 3-4 damla elma sirkesi
  • Tuz
  • Maydanoz

Yapılışı

Patlıcan ve biber közlenir, kabukları soyularak ince kıyılır. Sarımsak rendelenir, tuz, sirke ve zeytinyağ ile birlikte patlıcan ve biberle karıştırılır. Domatesin kabukları soyulur ve minik küpler halinde doğranarak hazırlanan karışıma eklenir (Eğer hemen servis yapılamyacaksa, domates eklenmemelidir, yoksa salatayı sulandırır). En üste maydanoz serpilerek servis edilir.

Not: Bu kez tarif canım annemden, öpüyorum kendisini.